PETALING JAYA, SELANGOR – Seorang penganalisis politik menggesa Perdana Menteri Datuk Seri Anwar Ibrahim menunaikan ikrar untuk menghormati hak Sabah dan Sarawak yang dijanjikan semasa pembentukan Malaysia 60 tahun lalu.
Memetik sumber Free Malaysia Today, Jeniri Amir berkata ini adalah perlu kerana blok Borneo boleh menjadi ‘king maker’ (penentu) dalam pilihan raya umum akan datang.
“Anwar tidak boleh lagi bergantung kepada Barisan Nasional (BN) kerana prestasi buruk mereka dalam pilihan raya mungkin berterusan, jadi blok Borneo akan menjadi kunci untuk Pakatan Harapan dalam pilihan raya umum akan datang,” katanya.
Felo Majlis Profesor Negara itu berkata inilah sebabnya penting bagi Anwar untuk melayan Sabah dan Sarawak lebih baik daripada kerajaan terdahulu.
Pada pilihan raya umum lalu, BN, yang mentadbir negara selama lebih 60 tahun, hanya memenangi 30 daripada 222 kerusi parlimen.
Prestasi buruk gabungan itu berterusan dalam enam pilihan raya negeri pada 12 Ogos di mana ia hanya memenangi 19 daripada 108 kerusi yang ditandinginya.
“Apa sahaja yang termaktub dalam Perjanjian Malaysia 1963 (MA63) harus dipenuhi dan amat penting bagi Anwar untuk merapatkan jurang sosioekonomi antara Malaysia Timur dan Barat,” kata Jeniri.
Beliau berkata blok Borneo, kumpulan tidak rasmi gabungan Malaysia Timur dan parti yang menyokong Anwar, berkemungkinan akan terus menyokong pengerusi PH sebagai perdana menteri jika beliau menyampaikan MA63.
Sejak berkuasa Oktober lalu, Anwar telah meningkatkan geran khas tahunan untuk Sarawak dan Sabah, dan memberikan kedua-dua kerajaan kuasa untuk melaksanakan projek infrastruktur bernilai sehingga RM50 juta di negeri masing-masing.
Beliau juga telah mengembalikan kuasa kawal selia ke atas bekalan gas Sabah ke negeri itu.
Oh Ei Sun dari Institut Hal Ehwal Antarabangsa Singapura manakala berkata Anwar akan membuat “langkah bijak” dengan menurunkan beberapa kuasa persekutuan sedia ada kepada negeri-negeri Borneo.
“Jika negeri-negeri Borneo mahukan kawalan ke atas pendidikan atau kesihatan awam, mereka perlu menanggung kos sendiri.
“Kerajaan persekutuan boleh membuat peruntukan untuk Sabah dan Sarawak di bawah bajet negara dan memberikannya kepada kedua-dua negeri untuk dibelanjakan untuk keperluan pendidikan atau kesihatan mereka,” katanya.
Bagaimanapun, Oh berkata beliau tidak percaya Putrajaya bersedia untuk memenuhi tuntutan Sabah dan Sarawak untuk menduduki satu pertiga daripada kerusi parlimen.
Beliau berkata ini kerana politik berpaksikan Malaya masih memerintah sehingga ke hari ini.
“Bagaimanapun, Anwar harus melihat secara dasar, ia akan menguatkannya menentang gelombang hijau, kerana rakyat Malaysia Timur yang sederhana kini akan mempunyai bahagian yang lebih besar daripada kerusi parlimen.
“Tetapi proses percubaan untuk berbuat demikian akan menimbulkan gelombang hijau,” katanya, merujuk kepada istilah yang dicipta untuk menggambarkan kebangkitan politik Perikatan Nasional (PN),” katanya.
Kini, Sabah dan Sarawak secara kolektif memegang 56 kerusi di Dewan Rakyat, iaitu satu perempat daripada 222 kerusi parlimen.
